ಸದಾಚಾರ- ಕಾಯಕ-ದಾಸೋಹ

ನಾನು ಆರಂಭವ ಮಾಡುವೆನಯ್ಯಾ ಗುರುಪೂಜೆಗೆಂದು
ನಾನು ಬೆವಹಾರವ ಮಾಡುವೆನಯ್ಯಾ ಲಿಂಗಾರ್ಚನೆಗೆಂದು
ನಾನು ಪರಸೇವೆಯ ಮಾಡುವೆನಯ್ಯಾ ಜಂಗಮದಾಸೋಹಕ್ಕೆಂದು
ನಾನಾವಾವ ಕರ್ಮಂಗಳ ಮಾಡಿದಡೆಯೂ
ಆ ಕರ್ಮ ಫಲಭೋಗವ ನೀಕೊಡುವೆಯೆಂಬುದ ನಾ ಬಲ್ಲೆನು
ನೀ ಕೊಟ್ಟ ದ್ರವ್ಯವ ನಿಗಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕ್ರೀಯ ಮಾಡೆನು
ನಿಮ್ಮ ಸೊಮ್ಮಿಂಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವೆನು ನಿಮ್ಮಾಣೆ, ಕೂಡಲ ಸಂಗಮ ದೇವಾ.
--ಬಸವಣ್ಣನವರು

ನಾನು ಒಕ್ಕುಲತನ ಮಾಡುವೆ ; ಅದರ ಆದಾಯ ಗುರುಪೂಜೆಗೆ ಸಲ್ಲುವುದೆಂದು, ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಮಾಡುವೆ ; ಅದರ ಸಂಪಾದನೆ ಲಿಂಗಪೂಜೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿ ಕೊಡುವುದೆಂದು. ಬೇರೆಯವರ ಬಳಿ ಉದ್ಯೋಗವ ಮಾಡುವೆ, ಬರುವ ಆದಾಯವನ್ನು ಜಂಗಮ ಸೇವೆಗೆ ವಿನಿಯೋಗ ಮಾಡಬಹುದೆಂದು. ಯಾವ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡಿದರೆ ಏನಂತೆ ಅದರ ಆದಾಯವನ್ನು ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವನೇ ವಿನಾ ದೈವೀ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೊರತಾದ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಕೃತ್ಯ ಕಾಯಕವಿಲ್ಲದವರು ಭಕ್ತರಲ್ಲ
ಸತ್ಯ ಶುದ್ಧವಿಲ್ಲದುದು ಕಾಯಕವಲ್ಲ
ಆಸೆಯಂಬುದು ಭವದ ಬೀಜ, ನಿರಾಶೆಯೆಂಬುದು
ನಿತ್ಯ ಮುಕ್ತಿ, ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿಗಳರಸನಲ್ಲಿ ಸದರವಲ್ಲ ಕಾಣವ್ವ !

ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸದವರು ಭಕ್ತರೇ ಅಲ್ಲ ; ಆ ಉದೋಗದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯತೆ, ಶುದ್ದತೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅದು ಕಾಯಕವೇ ಅಲ್ಲ. ಆಸೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದುದು ಭವಕ್ಕೆ ಬೀಜವಾದರೆ ಆಶಾರಹಿತವಾಗಿ ಮಾಡಿದುದು ನಿಜ ಮುಕ್ತಿಗೆ ಸೋಪಾನ.

ಮಾಡಿ ನೀಡಿ ಹೋದೆಹೆನೆಂಬಾಗ ಕೈಲಾಸವೇನು ಕೈಕೂಲಿಯೆ ?
ಮುಂದೊಂದ ಕಲ್ಪಿಸದೆ ಹಿಂದೊಂದ ಭಾವಿಸದೆ, ಸಲೆಸಂದಿದ್ದಾಗವೆ,
ಮಾರಯ್ಯ ಪ್ರಿಯ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗವಿದ್ದ ಠಾವೇ ಕೈಲಾಸ.
--ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಮಾಡಿ, ಹಣಗಳಿಸಿ,ದಾನ ಮಾಡಿ ಸತ್ತನಂತರ ಕೈಲಾಸವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ ಎಂದರೆ ಕೈಲಾಸವೇನು ಕೂಲಿಯೆ ? ಮುಂದೆ ಯಾವುದನ್ನೂ ಕಲ್ಪಿಸದೆ, ಹಿಂದೆ ಎನೋ ಇತ್ತೆಂದು ಭಾವಿಸದೆ, ಮತ್ರ್ಯದಲ್ಲಿರುವಾಗಲೇ ಉತ್ತಮವಾದ ಬಾಳನ್ನು ಬಾಳಬೇಕು. ಆಗ ಆಗ ಜೀವನವೇ ಕೈಲಾಸ.

ವ್ರತ ತಪ್ಪಲು ಸೈರಿಸಬಹುದು
ಕಾಯಕ ತಪ್ಪಲು ಎಂದೂ ಸೈರಿಸ ಬಾರದು
ಕರ್ಮಹರ ಕಾಳೇಶ್ವರ
--ಬಾಚಿಕಾಯಕದ ಬಸವಯ್ಯಗಳ ಧರ್ಮ ಪತ್ನಿ ಕಾಳವ್ವ

ಪೂಜೆ,ಧ್ಯಾನ, ಜಪ, ತಪ ಮುಂತಾದ ವ್ರತ ತಪ್ಪಿದರೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಕ್ಷಮಿಸಬಹುದು. ಕಾಯಕ ತಪ್ಪಲು ಎಂದೂ ಸೈರಿಸಬಾರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ದೋಷ ಉಂಟಾದಾಗ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಸಮಷ್ಟಿಯ ಮೇಲೆ ಆಗುವುದು.

ಕಾಯಕವಳಿದ ಠಾವಿನಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಸುಳಿವುಂಟೆ ?
ದಾಸೋಹವಳಿದ ಠಾವಿನಲ್ಲಿ ದೇವರ ಕೃಪೆಯುಂಟೆ ?
ಕಾಯಕ ದಾಸೋಹವಳಿದ ಠಾವಿನಲ್ಲಿ ದೇವರಕೃಪೆಯುಂಟೇ
ಕಾಯಕ ದಾಸೋಹಗಳುಕೂಡಿದಲ್ಲಿ ಅದೇ
ಶಿವ ಜೀವೈಕ್ಯವು ; ಮಾರಯ್ಯ ಪ್ರಿಯ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗದಲ್ಲಿ
--ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ

ಕಾಯಕವು ಎಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೋ ಅಲ್ಲಿ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅರ್ಥವಿಲ್ಲ ; ದಾಸೋಹ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ದೇವರ ಕೃಪೆ ಇಲ್ಲ. ಕಾಯಕ-ದಾಸೋಹಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೋ ಅಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನ ಕೃಪೆ, ಸಾಮರಸ್ಯ ಒದಗುತ್ತದೆ.

ಮನಶುದ್ದವಿಲ್ಲದವಂಗೆ ದ್ರವ್ಯದ ಬಡತನವಲ್ಲದೆ
ಚಿತ್ತಶುದ್ದದಲ್ಲಿ ಕಾಯಕವ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ
ಸದ್ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಎತ್ತ ನೋಡಿದಡತ್ತ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ತಾನಾಗಿಪ್ಪಳು
ಮಾರಯ್ಯ ಪ್ರಿಯ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗದ ಸೇವೆಯುಳ್ಳನ್ನಕ್ಕ !
--ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ

ಮನಸ್ಸು ಶುದ್ದವಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಹಣದ ಕೊರತೆಯೆ. ಚಿತ್ತಶುದ್ದತೆ ಸಾದಿಸಿ, ಕಾಯಕವನ್ನು ಮಾಡುವವನಿಗೆ ಎಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೂ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಪರಮತೃಪ್ತಿ. ಕಾಯಕವನ್ನು ದೇವರ ಸೇವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವನಾದ ಕಾರಣ ಶರಣನಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಆದಾರಯವು ಪ್ರಸಾದ ಎಂಬ ಸಂತೃಪ್ತಿ ಇರುವುದು.

ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದರೆ,
ಗುರುಗರ್ಶನವಾದರೂ ಮರೆಯಬೇಕು
ಲಿಂಗಪೂಜೆಯಾದರೂ ಮರೆಯಬೇಕು
ಜಂಗಮ ಮುಂದಿದ್ದರೂ ಹಂಗು ಹರಿಯಬೇಕು
ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸವಾದ ಕಾರಣ, ಅಮರೇಶ್ವರ
ಲಿಂಗವಾಯಿತ್ತಾದರೂ ಕಾಯಕದೊಳಗು.
--ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಮಾರಯ್ಯ

ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ ಗುರುದರ್ಶನ, ಲಿಂಗ ಪೂಜೆಗಳನ್ನಾದರೂ ಮರೆಯಬೇಕು. ಜಂಗಮ ಮುಂದಿದ್ದರೂ ಹಂಗಿಲ್ಲದೆ ಇರಬೇಕು. ಪರಮ್ಮಾತ್ಮನಾದರೂ ಕಾಯಕ ಮಾಡಲೇಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ.

ಭಕ್ತರು ಕಾಯಕವೆಂದು ದಾಯಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಂದು
ದಾಸೋಹವ ಮಾಡಬಹುದೇ ?
ಒಮ್ಮನವ ತಂದು ಒಮ್ಮನದಲ್ಲಿಯೇ ಮಾಡಿ
ಇಮ್ಮನವಾಗದ ಮುನ್ನವೇ ಮಾರಯ್ಯ
ಪ್ರಿಯ ಅಮರೇಶ್ವರ ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಬೇಕು.
--ಆಯ್ದಕ್ಕಿ ಲಕ್ಕಮ್ಮ

ಭಕ್ತರು ಕಾಯಕದಿಂದ ಬಂದುದು ತಾನೇ ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದಂತೆ ಗಳಸಿ, ಮನಸ್ವೇಚ್ಚೆ ದಾಸೋಹಕ್ಕೆ ಖಚರ್ು ಮಾಡಬಾರದು. ಒಂದೇ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕಾಯಕ ಮಾಡಿ ತರಬೇಕು. ಒಂದೇ ಮನದಿಂದ ದಾಸೋಹ ಮಾಡಬೇಕು. ತತ್ತ್ವಭ್ರಷ್ಟತೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಾರದು.

ಪರಿವಿಡಿ (index)
Previousಲಿಂಗಾಚಾರ-ಏಕದೇವನಿಷ್ಠೆಶಿವಾಚಾರ-(ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ)Next