సత్యక్క

మకుటం శంభు జక్కేశ్వర
కాయకం: శరణుల (భక్తుల) ఇంటి ముంగిట కసపూడ్చడం

అర్చన, పూజ నియమం కాదు
మంత్ర తంత్రాలు నియమం కాదు
ధూప దీపారతులు నియమం కాదు
పరధనం, పరస్త్రీ, పరదైవాలకు లొంగనిదే నియమం
శంభు జక్కేశ్వరునిలో ఇవే చూడండన్నా నిత్య నియామాలు /1342 [1]

సత్యక్క: ఈమె శివమొగ్గ జిల్లా శిరాళకొప్ప సమీపాన వున్న హిరేజాజూరుకు చెందినది. శరణుల (భక్తుల) ఇంటి ముంగిట కసపూడ్చడం ఈమె కాయకం. "శంభు జక్కేశ్వర" మకుటంతో ఈమె రచించిన 27 వచనాలు లభిస్తున్నాయి. దేవపారమ్య, సద్భక్తుల మహిమలు, సతి-పతి భావం, సదాచారులైన గురుశిష్య జంగముల గుణలక్షణాలు, డాంభిక భక్తుల నిరసన, స్త్రీ పురుషుల సమానతా సందేశం ఇక్కడ వ్యక్తమైనవి.

దారిలో బంగారు వస్త్రం పడివుంటే
నేను చేతితో దానిని తాకి ఎత్తితే
మీ ఆన, మీ ప్రమథులపై ఆన
ఆదేమిటి అంటే, నీవు పెట్టిన భిక్షలో ఉన్నాను కనుక
ఇలా కాకుండా నేను కొంచబుద్ధితో
పరద్రవ్యానికి ఆస పడినట్లయితే
నీవప్పుడే నన్ను నరకంలో అద్ది
నీవు లేచి వెళ్ళిపోరా శంభుజక్కేశ్వరా / 1346

వక్షొజాలు, కొప్పు ఉన్నదే స్త్రీ అన్నది ప్రమాణం కాదు
కాసె, మీసం, కఠారి ఉంటే పురుషుడని నిర్ధారణ కాదు
అది లోకం తీరు, తెలిసిన వాళ్ళు చెప్పిన నీతి కాదు
ఏ రకం పండైనా దనిలో తీపియే కారణం / అందంగాలేని
కుసుమానికి వాసనే కారణం
దీంట్లోని అందం నీకే తెలుసు శంభు జక్కేశ్వరా. - సత్యక్క / 1348 [1]

Reference:

గ్రంథ ఋణం: వచనము (శరణుల వచన సంకలనం), కన్నడమూలం: డా||యం.యం. కల్బుర్గి, తెలుగు అనువాద సంపాదకుడు: గుత్తి (జోలదరాశి) చంద్రశేఖరరెడ్డి, ప్రకాశకులు: బసవసమితి, బసవభవనం, బసవేశ్వర సర్కిల్, బెంగళూరు-560001. ఐఎస్‍బిఎన్:978-93-81457-05-4. 2012.

[1] Number indicates at the end of each Vachana is from the book "Vachanamu", ISBN:978-93-81457-05-4, Edited in Kannada by Dr. M. M. Kalaburgi, Telugu translation: G. Chandrasekhara Reddy. Pub: Basava Samiti Bangalore-2012.

సూచిక్ (index)
*
Previousషణ్ముఖస్వామిసంగమేశ్వర అప్పణ్ణNext
Guru Basava Vachana

Akkamahadevi Vachana

[1] From the book "Vachana", pub: Basava Samiti Bangalore 2012.