ವೀರಗೊಲ್ಲಾಳ

ವೀರಗೊಲ್ಲಾಳ

ಇವರನ್ನು ವೀರ ಗೊಲ್ಲಾಳ / ಕಾಟಕೋಟ / ಗೊಲ್ಲಾಳ / ಗೊಲ್ಲಾಳ ಲಿಂಗಯ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.. 88
ಕಲ್ಲು ಲಿಂಗವಲ್ಲ, ಉಳಿಯ ಮೊನೆಯಲ್ಲಿ ಒಡೆಯಿತ್ತು.
ಮರ ದೇವರಲ್ಲ, ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂದಿತ್ತು.
ಮಣ್ಣು ದೇವರಲ್ಲ, ನೀರಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕದಡಿತ್ತು.
ಇಂತಿವನೆಲ್ಲವನರಿವ ಚಿತ್ತ ದೇವರಲ್ಲ.
ಕರಣಂಗಳ ಮೊತ್ತದೊಳಗಾಗಿ ಸತ್ವಗೆಟ್ಟಿತ್ತು.
ಇಂತಿವ ಕಳೆದುಳಿದ ವಸ್ತುವಿಪ್ಪೆಡೆ ಯಾವುದೆಂದಡೆ :
ಕಂಡವರೊಳಗೆ ಕೈಕೊಂಡಾಡದೆ,
ಕೊಂಡ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದನೊಡಗೂಡಿ ಬೆರೆಯದೆ,
ವಿಶ್ವಾಸ ಗ್ರಹಿಸಿ ನಿಂದಲ್ಲಿ ಆ ನಿಜಲಿಂಗವಲ್ಲದೆ,
ಮತ್ತೊಂದು ಪೆರತನರಿಯದೆ ನಿಂದಾತನೆ ಸರ್ವಾಂಗಲಿಂಗಿ,
ವೀರಬೀರೇಶ್ವರಲಿಂಗದೊಳಗಾದ ಶರಣ.

ಈತ ವಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲೂಕಿನ ಗೋಲಗೇರಿ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವನು. ಮೂಲ ಹೆಸರು ಕಾಟಕೂಟ. ಕುರುಬ ಜಾತಿಯವನಾದ ಈತನ ಕಾಯಕ ಕುರಿ ಕಾಯುವುದು. ಕಾಲ-೧೧೬೦. ಶಿವಭಕ್ತನಾಗಿ ತುಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾನೆ. ಕಾವ್ಯ-ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಈತನ ಕಥೆ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿದೆ. 'ವೀರಬೀರೇಶ್ವರ' ಅಂಕಿತದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ೧೦ ವಚನಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈತನ ಕುರುಬ ಕಾಯಕದ ವಿವರಗಳು ದಟ್ಟವಾಗಿ ಮೂಡಿನಿಂತಿವೆ. ಮುಗ್ಧಭಕ್ತನಾದ ಈತ ತನ್ನ ಸರಳ ನಡೆ, ನುಡಿಗಳಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದೆ ಉಳಿದಿದ್ದಾನೆ. ಗೋಲಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಈತನ ದೇವಾಲಯವಿದ್ದು, ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜಾತ್ರೆ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ.

ಕಾವ್ಯ - ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣ / ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಕಾರ, ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಳುವಳಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಣೆಗೊಂಡ ಹಲವಾರು ಶರಣರು, ಊರೂರು ಸುತ್ತಿ ಧರ್ಮ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಾ ಗೊಲ್ಲಗೇರಿಗೆ ಬರಲು, ಗೊಲ್ಲಾಳರು (ಕುರಿ ಮೇಯಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ) ಮಾರ್ಗ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಶರಣರನ್ನು ಬೇಟಿ ಮಾಡಿ, ಬಸವಣ್ಣನವರ ಬಗ್ಗೆ, ಇಷ್ಟಲಿಂಗ ಬಗ್ಗೆ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ತಿಳಿದುಕೊಂಡು, ತಮಗೂ ಇಷ್ಟಲಿಂಗ ದೀಕ್ಷೆ ನೀಡುವಂತೆ ಅವರು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು, ಇವರ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು, ತಾವು ಶ್ರೀಶೈಲಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದಾಗಿಯೂ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬರುವಾಗ ಇಷ್ಟಲಿಂಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತೇವೆಂದು ಹೇಳಲು, ಗೊಲ್ಲಾಳರು, ಶರಣರು ಬರುವವರೆಗೂ ಅಲ್ಲೇ ಅವರನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಲು, ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಶರಣರು ಇವರನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದ ಕುರಿಯ ಹಿಕ್ಕೆಯನ್ನೇ ಲಿಂಗವೆಂದು ನೀಡಲು, ಗೊಲ್ಲಾಳರು ಅದನ್ನೇ ಇಷ್ಟಲಿಂಗವೆಂದು ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಪೂಜಿಸಿ ಲಿಂಗದ ಮಹತ್ವವನ್ನು, ಅದರ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಅರಿತರೆಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಇಂದಿಗೂ ಅವರ ಗ್ರಾಮವಾದ ಗೊಲ್ಲಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ ಇದ್ದ ಇಷ್ಟಲಿಂಗ (ಕುರಿ ಹಿಕ್ಕೆ) ವನ್ನು ಹೋಲುವ ಲಿಂಗವಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿನ ಜನರು ಅದಕ್ಕೆ ಗುಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ, ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜಾತ್ರೆ ನೆರವೇರುತ್ತದೆ..

'ವೀರಬೀರೇಶ್ವರ' ಅಂಕಿತದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ೧೦ ವಚನಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇವರ ಕುರುಬ ಕಾಯಕದ ವಿವರಗಳು ದಟ್ಟವಾಗಿ ಮೂಡಿನಿಂತಿವೆ. ಇವರ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ಆಡು, ಕುರಿ, ಹೋತಗಳ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು, ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಬಂದಿವೆ.. ಬೆಡಗಿನ ವಚನಗಳೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.. ಮುಗ್ಧಭಕ್ತರಾದರೂ, ತಮ್ಮ ಸರಳ ನಡೆ, ನುಡಿಗಳಿಂದ ಜನ ಸಾಮಾನ್ಯರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದೆ ಉಳಿದಿದ್ದಾರೆ..

ಆಡು, ಕುರಿ, ಹೋತಗಳ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು, ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಬಂದಿವೆ. ಬೆಡಗಿನ ವಚನಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು

94
ಹೋತನ ಹೊಡದು, ಆಡ ಕೂಡಿ, ಕುರಿಯ ನಿಲಿಸಿ,
ತಗರ ತಡದು, ಹಿಂಡನೊಬ್ಬುಳಿತೆಮಾಡಿ,
ಹುಲಿ ತೋಳ ಚೋರ ಭಯಮಂ ಕಳೆದು,
ಹಿಂಡಿಗೊಡೆಯನಾಗಿ ಕಾವ ಗೊಲ್ಲಾಳ ನೀನೆ, ವೀರಬೀರೇಶ್ವರಾ.